| دوشنبه ۲۷ خرداد ۱۳۹۸ الإثنین ۱۴ شوال ۱۴۴۰ Monday 17 June 2019
استقرار نظام پارلمانی؛ در گروی فعالیت احزاب قوی و پاسخگو
  • 1396/08/02 11:20
  • 41
تاجرنیا در گفت‌و‌گو با نوآوران تأکید کرد:

استقرار نظام پارلمانی؛ در گروی فعالیت احزاب قوی و پاسخگو

«احزاب فعال و پاسخگو»؛ گمشده‌ای که سال‌هاست نظام سیاسی کشور ما از آن رنج می‌برد.

بی‌شک یکی از نشانه‌های حرکت جوامع به سمت رشد و توسعه سیاسی را می‌توان فعالیت احزاب قوی و پاسخگو دانست. توجه به احزاب و تقویت آن‌ها همواره در کشور ما به‌ویژه در دوران ریاست‌جمهوری احمدی‌نژاد مغفول واقع شده است این در حالی است که بسیاری از کشورها پذیرفته‌اند توسعه سیاسی‌شان در گروی وجود احزاب فعال رقم خواهد خورد. تحلیلگران سیاسی بر این باورند که احزاب یکی از ضروریات زندگی جوامع بشری در دوره مدرن محسوب می‌شوند به‌طوری‌که یکی از مؤترین نهادهای   تأثیرگذار بر روندهای تصمیم‌گیری و اجرائی کشور که به‌عنوان حلقه رابط بین مردم و حاکمیت سیاسی عمل می‌کند، احزاب فعال هستند.
بر کسی پوشیده نیست که یکی از مظاهر دموکراسی در جوامع وجود احزاب متعدد و فعال است. در حالی‌ در کشورمان همچنان این امر مهم نهادینه نشده است که در هنگامه انتخابات می‌توان آن را به‌مثابه یکی از مؤثرترین بازیگران در عرصه سیاسی کشور دانست. علاوه بر این وجود احزاب قوی یکی از پیش‌زمینه‌های تغییر ساختار نظام سیاسی در کشور دانست. اخیراً نیز مباحثی درخصوص اداره کشور به شیوه پارلمانی مطرح شده است که صاحب‌نظران سیاسی آن را منوط به وجود احزاب فعال و قوی در کشور می‌دانند. در همین خصوص به گفت‌و‌گو با علی تاجرنیا، نماینده مجلس ششم و فعال سیاسی اصلاح‌‌طلب پرداختیم که مشروح آن تقدیم مخاطبان گرامی می‌شود.
 طی روزهای اخیر شاهد طرح موضوع استقرار نظام پارلمانی در کشور هستیم. به نظر شما در شرایط کنونی امکان این وجود دارد که کشور به صورت پارلمانی اداره شود. به بیان دیگر ساختارهای لازم در این خصوص وجود دارد؟
ساختار سیاسی کشور ما جمهوری و مبتنی بر رای و خواست مردم است. کشورهای دنیا یا براساس ساختار جمهوری اداره می‌شوند و یا ساختار پارلمانتاریستی در آن‌ها حاکم است. آنچه به اعتقاد من برای ایجاد نظام پارلمانتاریستی بسیار مهم است وجود احزاب قوی در کشور و همچنین ساختار مبتنی بر فعالیت احزاب است؛ به این معنا که از یک سو وجود احزاب امری مهم و ضروری است و از سوی دیگر ساختاری که احزاب را به طور جدی به رسمیت بشناسد و این‌که ساختار انتخاباتی به گونه‌ای آزاد و عادلانه باشد، امری است که اهمیتش غیرقابل انکار است. شرایط باید به نحوی باشد که احزاب رسمی و پیروز در انتخابات به راحتی بتوانند از حداکثر ظرفیت‌ها برای ورود به انتخابات استفاده کنند اما متاسفانه هیچ یک از مؤلفه‌های موردنیاز نظام پارلمانتاریستی در کشور موجود نیست و تجربه چندین دوره انتخابات اخیر و رد صلاحیت‌های گسترده نشان از آن دارد که می‌تواند نظام انتخاباتی منتخبان را به طور کامل در ساختار پارلمان مدیریت کند و به همین جهت طبیعتاً زمانی که نتوانیم پارلمان قوی و منبعث از حداکثر ظرفیت احزاب را شکل دهیم به طور طبیعی پارلمان قادر نخواهد بود دولت قوی تشکیل دهد. در ساختار کنونی سیاسی کشور ما رئیس‌جمهور منتخب همه مردم است و باتوجه به این‌که تا حدی فضای سیاسی و اجتماعی خاصی را ایجاد می‌کند در حال حاضر الگوی مناسب‌تری برای اداره کشور محسوب می‌شود.
 برای تغییر نظام از ریاستی به پارلمانی باید چه پیش‌زمینه‌هایی ایجاد شود؟
پیش از این‌که به ساختار پارلمانی رجوع کنیم باید احزاب را تقویت کنیم و نظام انتخابات بر مبنای فعالیت احزاب فعال و قوی باشد و زمینه برای حضور حداکثری احزاب وجود داشته باشد. لذا طرح چنین مسأله‌ای در فضای کنونی کشور تحدید خواست مردم است و نه تنها کمکی به توسعه سیاسی در کشور ما نخواهد کرد بلکه در مقابل ساختارهای انتصابی ساختار تقنینی و اجرایی کشور را به شدن ضعیف و نحیف خواهد کرد و به ضرر جریان دموکراسی‌خواهی و همچنین خواست مردم خواهد بود باتوجه به این‌که در قانون اساسی محور نظام، خواست و رأی مردم عنوان شده است.
 پس شما پیش‌زمینه ایجاد نظام پارلمانتاریستی را تقویت احزاب می‌دانید که متأسفانه طی سال‌های اخیر بسیار مغفول واقع شده است. شما تا چه حد ضروری می‌دانید که در دولت تدبیر و امید شاهد بهبود وضعیت و ایجاد فضای بازتر باشیم؟
در دولت یازدهم فضا بهتر شد اما همچنان تا رسیدن به شرایط مطلوب فاصله زیادی داریم. از این رو در 4 سال پیش رو دولت تدبیر و امید به عنوان امری مهم باید تقویت احزاب را در اولویت قرار دهد. در این خصوص می‌توان یکی از نقات ضعف دولت یازدهم را عدم توجه به توسعه سیاسی و اجتماعی دانست. به اعتقاد من مدیریت کلان وزارت کشور نیز در این مسأله بی‌تقصیر نبوده است. اگر قرار باشد درخواست مردم و رأی‌شان تأثیرگذار باشد، باید نسبت به تقویت احزاب اهتمام ورزیده شود. یکی از انتظاراتی که از دکتر روحانی و دولت او می‌رود این است که در دوره جدید که مردم با رأی مثبت‌شان مجدد به او اعتماد کرده‌اند به طور جدی این مسأله را مورد توجه قرار دهند و توجه کنند. در غیر این‌صورت باتوجه به اهرم‌های مختلف نظارتی و اجرایی و مجموعه‌هایی که در اختیار جریان مقابل اصلاحات است با این تهدید مواجه هستیم که پس از دوران دکتر روحانی مجدد فضای نامناسبی ایجاد شود و احزاب سیاسی نتوانند فعالیت جدی داشته باشند و به سمت فضای انحلال احزاب مستقل و آزاد برویم. از این رو ضروری است اقدامات غیرقابل برگشتی در جهت توسعه سیاسی در دولت تدبیر و امید صورت گیرد تا شاهد چنین وضعیتی نباشیم.

مشاهده مطلب
نظر شما
  • 0
  • 0
  • 0
  •  
  •  
مطالب مرتبط
رضایت مؤثرین در قدرت از رضایت مردم برای روحانی مهم‌تر است
نباید پایتخت را جزیره‌ای اداره کرد
صداوسیما نمی‌خواهد «رسانه ملی» باشد
روحانی سخنرانی‌های انتخاباتی خود را مرور کند/ دولت در دور دوم دچار بدعهدی شده است
آیا عارف ۱۴۰۰ را نشانه رفته است؟
دیوار کوتاه یک جناح سیاسی
تراکم‌فروشی در پایتخت جای خود را به درآمدهای پایدار دهد
دولت روحانی عملا به راست گرایش دارد تا اصلاح‌طلبان
مجیزگویی به جای نقد!
رویکرد متفاوت فراکسیون‎های مجلس در رای اعتماد به وزرای پیشنهادی